قانون برای همه با دنیا نوری
نوشته: دنیا نوری
فارغ‌التحصیل Southwestern Law School و همکار دفتر حقوقی کاملیا جلیلوند
یک عصر معمولی را تصور کنید. برای دیدن دوستی به خانه او رفته‌اید. سگ خانواده که همیشه آرام به نظر می‌رسیده ناگهان به سمت شما می‌آید و دست یا صورتتان را گاز می‌گیرد. صاحب سگ با نگرانی می‌گوید: «باورم نمی‌شود؛ این سگ در تمام عمرش کسی را گاز نگرفته است.»
بسیاری تصور می‌کنند اگر سگ سابقه حمله نداشته باشد، صاحب آن مسئولیتی ندارد. در کالیفرنیا، درباره بسیاری از گازگرفتگی‌های سگ این تصور درست نیست.
قانون «یک گاز رایگان» نداریم
طبق California Civil Code §3342، در شرایطی که قانون شامل حادثه شود، صاحب سگ می‌تواند مسئول خسارت ناشی از گازگرفتگی باشد حتی اگر سگ قبلاً هیچ‌کس را گاز نگرفته باشد و صاحب آن نیز از سابقه خطرناک حیوان اطلاعی نداشته باشد. این قاعده وقتی اعمال می‌شود که فرد در مکان عمومی بوده یا به‌طور قانونی در ملک خصوصی حضور داشته باشد.
به زبان ساده، صاحب سگ معمولاً نمی‌تواند فقط با گفتن «سگ من قبلاً چنین کاری نکرده بود» از مسئولیت قانونی مربوط به خودِ گازگرفتگی خلاص شود.
اگر در خانه صاحب سگ باشید چه؟
فرض کنید دوستتان شما را برای شام دعوت کرده است و سگ او در حیاط شما را گاز می‌گیرد.
شما به‌عنوان مهمان، اصولاً به‌طور قانونی در آن ملک حضور داشته‌اید. بنابراین این واقعیت که حادثه در خانه خصوصی صاحب سگ رخ داده، به خودی خود مانع طرح ادعا نمی‌شود.
همین مسئله می‌تواند درباره افرادی که برای انجام وظیفه قانونی یا کاری وارد ملک می‌شوند نیز مطرح باشد.
اما اگر کسی بدون اجازه وارد ملکی شده باشد، موضوع متفاوت و نیازمند بررسی دقیق شرایط است.
اگر سگ گاز نگیرد ولی باعث زمین خوردن شود چه؟
اینجا تفاوت مهمی وجود دارد.
فرض کنید سگ بزرگی بدون گاز گرفتن به سمت شما می‌دود، به شما برخورد می‌کند و شما زمین می‌خورید و دستتان می‌شکند.
قانون مخصوص گازگرفتگی، یعنی §3342، اساساً درباره bite است. آسیب‌های دیگری که سگ ایجاد می‌کند ممکن است تحت اصول عادی negligence یا نظریه‌های حقوقی دیگر بررسی شوند؛ از جمله اینکه آیا صاحب حیوان در کنترل آن مراقبت معقولی داشته است یا خیر. اصل کلی مسئولیت ناشی از عدم مراقبت متعارف در Civil Code §1714 آمده است.
بنابراین «حمله سگ» و «گازگرفتگی سگ» از نظر تحلیل حقوقی همیشه دقیقاً یک پرونده نیستند.
اگر خود شخص سگ را تحریک کرده باشد چه؟
این هم از پرسش‌های مهم است.
مسئولیت سختگیرانه به این معنا نیست که رفتار فرد آسیب‌دیده هیچ اهمیتی ندارد. شرایط حادثه همچنان باید بررسی شود و موضوعاتی مانند تحریک عمدی حیوان یا رفتار خود فرد می‌تواند در پرونده مطرح شود.
کالیفرنیا همچنین نظام comparative fault دارد؛ یعنی در پرونده‌هایی که تقصیر خود فرد نیز از نظر قانونی در ایجاد آسیب مؤثر شناخته شود، خسارت می‌تواند متناسب با درصد مسئولیت او کاهش یابد. دستورالعمل‌های رسمی هیئت منصفه کالیفرنیا نیز کاهش خسارت بر اساس درصد تقصیر خواهان را توضیح می‌دهند.
پس هر حادثه باید بر اساس واقعیت‌های خودش بررسی شود.
اولین کار بعد از گازگرفتگی چیست؟
قبل از هر موضوع حقوقی، به آسیب رسیدگی کنید.
گازگرفتگی حیوان می‌تواند علاوه بر زخم ظاهری، به بافت، تاندون یا عصب آسیب وارد کند و خطر عفونت نیز مطرح باشد. اگر زخم جدی است، خونریزی دارد یا روی صورت، دست یا ناحیه حساس بدن قرار گرفته، ارزیابی پزشکی را جدی بگیرید.
از زخم‌ها نیز عکس بگیرید؛ نه فقط همان روز، بلکه در روزها و هفته‌های بعد.
چرا؟
چون ظاهر زخم تغییر می‌کند. کبودی ممکن است بعداً آشکار شود و جای زخم نیز ممکن است ماه‌ها باقی بماند.
عکس‌های متوالی می‌توانند روند آسیب و بهبود را بهتر ثبت کنند.
اطلاعات صاحب سگ را بگیرید
اگر امکان دارد، نام، شماره تماس و آدرس صاحب سگ را دریافت کنید و مشخص کنید حیوان متعلق به چه کسی است.
اگر شاهدی حادثه را دیده، اطلاعات تماس او را نیز بگیرید.
همچنین محل دقیق حادثه را ثبت کنید.
در برخی موارد ممکن است دوربین خانه، دوربین امنیتی ساختمان یا دوربین همسایه حادثه را ثبت کرده باشد. چنین تصاویری ممکن است بعداً از بین بروند، بنابراین حفظ زودهنگام مدارک اهمیت دارد.
اگر سگ متعلق به دوست یا فامیل باشد چه؟
این قسمت از نظر احساسی برای بسیاری از افراد سخت است.
گاهی فرد آسیب‌دیده می‌گوید: «من نمی‌خواهم از دوستم شکایت کنم.»
اما باید ابتدا مشخص شود چه نوع پوشش بیمه‌ای وجود دارد. در بعضی پرونده‌ها، بیمه homeowner یا renter ممکن است بسته به شرایط و مفاد بیمه‌نامه مطرح شود.
وجود یا نبود پوشش، استثناهای بیمه‌نامه و سقف تعهدات موضوعاتی هستند که باید بر اساس همان بیمه‌نامه بررسی شوند.
بنابراین بهتر است پیش از نتیجه‌گیری درباره اینکه چه کسی عملاً خسارت را پرداخت خواهد کرد، اطلاعات بیمه‌ای بررسی شود.
اگر کودک گاز گرفته شود
حمله سگ به کودک می‌تواند پیامدهای متفاوت و گاهی بسیار جدی داشته باشد.
علاوه بر آسیب جسمی، اگر گازگرفتگی روی صورت باشد، موضوع جای زخم و درمان‌های آینده اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
تأثیر روانی نیز ممکن است مطرح باشد. کودکی که قبلاً از سگ‌ها نمی‌ترسیده ممکن است پس از یک حمله شدید برای مدت طولانی دچار ترس یا اضطراب شود.
در چنین مواردی، تنها هزینه اورژانس روز حادثه تصویر کامل خسارت را نشان نمی‌دهد. درمان‌های بعدی و تأثیرات مستند حادثه نیز باید مورد توجه قرار گیرند.
آیا می‌توان خسارت دریافت کرد؟
در یک پرونده قابل اثبات، خسارت می‌تواند بسته به شرایط شامل هزینه‌های پزشکی، درآمد ازدست‌رفته و سایر خسارات اقتصادی و غیر اقتصادی قانونی باشد.
اما هیچ فرمول ثابتی برای ارزش پرونده وجود ندارد.
شدت زخم، محل آسیب، جای زخم دائمی، درمان‌های لازم، تأثیر بر کار و زندگی روزمره و مدارک موجود همگی اهمیت دارند.
گازگرفتگی کوچک روی ساق پای یک فرد و آسیب شدید صورت یک کودک طبیعتاً پیامدهای کاملاً متفاوتی دارند.
آیا دو سال برای اقدام فرصت داریم؟
برای بسیاری از دعاوی صدمات بدنی در کالیفرنیا، Code of Civil Procedure §335.1 یک دوره دو ساله برای طرح دعوا تعیین می‌کند. با این حال، استثناها و قواعد دیگری ممکن است بر مهلت پرونده خاص اثر بگذارند.
حتی وقتی مهلت قانونی طولانی‌تر به نظر می‌رسد، صبر کردن معمولاً از نظر حفظ مدرک مفید نیست.
شاهدان ممکن است جزئیات را فراموش کنند، فیلم دوربین‌ها پاک شود و پیدا کردن اطلاعات بیمه دشوارتر شود.
یک اشتباه مهم: فقط از زخم عکس نگیرید
اگر شرایط امن است، اطلاعات مربوط به محل حادثه نیز ارزش ثبت کردن دارد.
آیا دروازه باز بود؟ آیا سگ قلاده داشت؟ آیا حصار آسیب دیده بود؟ حادثه در پیاده‌رو اتفاق افتاد یا داخل ملک؟
گاهی عکس محیط اطراف، ماه‌ها بعد به اندازه عکس خود آسیب اهمیت پیدا می‌کند.
البته هرگز برای گرفتن عکس دوباره به حیوان خطرناک نزدیک نشوید. امنیت شما اولویت دارد.
سخن پایانی
یکی از رایج‌ترین جملات پس از گازگرفتگی این است:
«ولی این سگ قبلاً هیچ‌کس را گاز نگرفته بود.»
از نظر انسانی ممکن است این حرف کاملاً درست و قابل درک باشد، اما در کالیفرنیا لزوماً پاسخ حقوقی پرونده نیست.
در بسیاری از گازگرفتگی‌هایی که مشمول Civil Code §3342 هستند، قربانی مجبور نیست ثابت کند سگ سابقه قبلی حمله داشته یا صاحب آن از خطرناک بودن حیوان اطلاع داشته است.
اگر حادثه‌ای رخ داد، ابتدا به سلامت خود رسیدگی کنید، آسیب‌ها را مستند کنید، اطلاعات صاحب حیوان و شاهدان را بگیرید و مدارک را حفظ کنید.
گاهی یک حادثه چندثانیه‌ای می‌تواند جای زخمی ایجاد کند که سال‌ها باقی بماند.
درباره نویسنده
دنیا نوری فارغ‌التحصیل Southwestern Law School است و با دفتر حقوقی کاملیا جلیلوند در لس‌آنجلس همکاری دارد. فعالیت حرفه‌ای او عمدتاً بر پرونده‌های تصادفات و صدمات بدنی متمرکز است.
این مقاله صرفاً برای آگاهی عمومی تهیه شده و مشاوره حقوقی برای پرونده خاص محسوب نمی‌شود. برای پرسش درباره پرونده‌های صدمات بدنی می‌توانید با دفتر حقوقی کاملیا جلیلوند تماس گرفته و درخواست گفت‌وگو با دنیا نوری را داشته باشید.